Teknoloji
Moderator
MİTHAT YURDAKUL / ANKARA - Türkiye ile Avrupa Birliği (AB) arasında 30. yılına giren Gümrük Birliği (GB) anlaşması, Türkiye ekonomisi için “fırsat” olmaktan çıkıp, AB’nin tek taraflı kazandığı ‘tek kale maçına’ dönüşürken, son olarak AB ile Hindistan arasında imzalanan büyük çaplı Serbest Ticaret Anlaşması (STA), Türkiye’nin Avrupa pazarındaki son kazanımları için de risk oluşturuyor.
İlginizi Çekebilir
1996 yılında yürürlüğe giren GB anlaşması gereği AB, herhangi bir üçüncü ülke ile STA imzaladığında, o ülkenin malları AB üzerinden Türkiye pazarına gümrüksüz girebilirken, Türkiye, aynı ülkeye mal satarken gümrük vergileriyle karşılaşıyor. Türkiye’nin 3. ülkelerle kendi STA’sını imzalama çabaları çeşitli zorluklarla karşılaşırken, Türkiye pazarına AB üzerinden ulaşan ülkeler, Türkiye ile özel bir anlaşmaya gitmek için isteksiz davranıyor.
Hindistan’la dev anlaşma
Son olarak uzun müzakerelerin ardından tamamlanan AB-Hindistan STA’sı, Türkiye için yeni bir tehdit oluşturdu. “İki tarafın bugüne kadar tamamladığı en büyük anlaşma” olarak duyurulan anlaşma ile 2 milyar kişiyi kapsayan serbest ticaret bölgesi oluşturulacak. AB’nin Hindistan’a yaptığı ürün ihracatını 2032 yılına kadar iki katına çıkarması beklenen anlaşma kapsamında Hindistan, AB’ye diğer ticaret ortaklarının hiçbirine sağlamadığı seviyede gümrük vergisi indirimleri sunacak. Hindistan, AB otomobillerine uygulanan gümrük vergilerini kademeli olarak yüzde 110’dan yüzde 10’a, oradan da sıfıra kadar düşürecek. AB’den ithal edilen makinelere yönelik yüzde 44, kimyasallarda yüzde 22 ve ilaçlarda yüzde 11’e varan gümrük vergilerinin de büyük ölçüde kaldırılması planlanıyor. Anlaşmayla AB-Hindistan ticaretinin yüzde 99.5’i için muafiyet ve indirimleri içeren vergi kolaylıkları uygulanacak. AB’nin Hindistan ürünlerine uyguladığı ortalama vergi oranı yüzde 3.8’den yüzde 0.1’e düşürülecek.
Galatasaray Şampiyonlar Ligi'nde play-off turuna kaldı! Muhtemel rakipler belli oldu
Anlaşmanın Türkiye için de sonuçları olacak. GB kapsamında üçüncü ülkelerden Türkiye’ye gümrüksüz giren mallar için Türkiye aynı olanaktan yararlanamıyor. Sanayi ürünlerinde gümrük vergilerinin sıfırlanmasıyla birlikte, Hindistan’ın ucuz iş gücü ve büyük üretim kapasitesinin, Türkiye’nin en büyük kozu olan “yakın coğrafyadan tedarik” avantajını ortadan kaldırabileceği; tekstil, çelik ve otomotiv yan sanayinde Türkiye’nin pazar payının bir kısmının Hindistan’a kayabileceği ifade ediliyor.
Türkiye güncelleme istiyor
AB 17 Ocak’ta da, dört Latin Amerika ülkesiyle anlaşma imzalamıştı. Anlaşma, 27 AB ülkesiyle ile Arjantin, Brezilya, Paraguay ve Uruguay arasında serbest ticareti öngörüyor. Yaşanan gelişmelerin Türkiye’ye yansımasının temelinde GB anlaşması bulunuyor. GB anlaşması, gümrükte asimetrinin yanı sıra karar alma mekanizmalarında da Türkiye’nin aleyhine çalışıyor. Buna göre AB, ticari mevzuatını güncellerken Türkiye’ye danışmıyor; ancak Türkiye, GB gereği yeni kuralları (Yeşil Mutabakat, dijital vergiler vb.) uygulamak zorunda kalıyor. Türk malları Avrupa’da serbest dolaşabilirken, o malları taşıyan kamyonlar kotalara, iş insanları ise vize duvarına takılıyor. Bu durum, lojistik maliyetlerini artırarak Türk ürünlerinin rekabet gücünü kırıyor. Dışişleri Bakanı Hakan Fidan’ın geçtiğimiz günlerde bir kez daha vurguladığı “GB’nin modernizasyonu” talebi, Ankara’nın öncelikli gündemi. Türkiye, anlaşmanın tarım, hizmetler ve e-ticareti de kapsayacak şekilde genişletilmesini ve asimetrinin giderilmesini istiyor. GB’nin güncellenmesiyle, AB ile üçüncü ülkeler arasında imzalanan serbest ticaret anlaşmalarına Türkiye’nin doğrudan dahil olmasının da gündeme gelmesi bekleniyor.
'Olmaz' dediler, peki SMA'lı genç kucakta 9 saat nasıl uçtu? Dostlarının sırtında dünyayı dolaşıyor