Teknoloji
Moderator
Orta Doğu’da ABD, İsrail ve İran arasında yaşanan çatışmalar 12’nci güne gelirken, petrol ve altın fiyatlarındaki hızlı hareketlenmeler oldukça dikkat çekiyor. Dünya savaşın seyrini merakla takip ederken yurt içinde gözler Merkez Bankası’nın kritik faiz kararında.
Savaşın yarattığı tahribatla birlikte jeopolitik riskler tırmanışa geçerken, bu durum yurt içinde borsa fiyatlamalarını negatif etkiledi. Şubat sonunda 14.000 puan seviyelerinin üzerini test eden BIST 100 endeksi pazartesi günü 12.500 puan seviyesinin altına geriledi. Endekste yön arayışı sürerken, piyasalar faiz kararını merakla bekliyor.
OCAK AYINDA 100 BAZ PUAN İNDİRİM YAPILDI
Merkez Bankası, 22 Ocak’taki yılın ilk faiz kararında politika faizini 100 baz puan indirimle %37 seviyesine çekmişti. TCMB temmuz bu yana kesintisiz faiz indirimine gitti.
KREDİ VE MEVDUAT FAİZLERİNDE SINIRLI GERİLEME
Faiz indirimleri bankalar tarafında kredi ve mevduat oranlarını da aşağı yöne çekse de bankalar faiz indirimi konusunda temkinli duruşunu sürdürüyor. Bankalarda mevduat faiz oranları %36-%45 seviyelerinde değişkenlik gösterirken, sadece yeni müşterilere özel yüksek mevduat oranı sunuluyor.
Bankalarda halihazırda taşıt kredileri %2.82 ile %3.50 seviyelerinde değişirken, ihtiyaç kredisi faizleri %2.89’dan başlayarak %3.00 seviyelerinin üzerinde yer alıyor.
EN BELİRGİN DÜŞÜŞ KONUT KREDİLERİNDE
Yeni yıl itibarıyla kamu bankaları öncülüğünde başlayan konut kredisi faiz düşüşü özel bankaları da etkiledi. Konut kredisi faizleri %2.49 seviyesine kadar gerilerken, birçok özel ve kamu bankasında oranlar %2.50 sınırında yer alıyor. Bankalarda en büyük düşüşler konut kredilerinde yaşanıyor.
Savaşın son sayımı
Peki Merkez Bankası Mart ayı faiz kararında beklentiler neler? Orta Doğu’da savaşın seyri Merkez Bankası’nın kararını nasıl etklieyecek? Faiz artışı gündeme gelir mi? Orta Doğu’daki savaş sonrası sert düşen borsada beklentiler ne? Merkez Bankası’nın faiz kararı kredi ve mevduat faizlerini nasıl etkileyecek?
İŞTE PİYASANIN FAİZ BEKLENTİSİ!
Konuyla ilgili tüm merak edilenleri milliyet.com.tr’ye değerlendiren BLG Finansal Danışmanlık Kurucu Ortağı Belgin Maviş şu ifadeleri kullandı: “Merkez Bankası’ndan beklentiler faiz indirimi olmayacağı yönünde. İsrail'in hem Lübnan'ı hem de Tahran'ı vurmaya başlaması haberleri sonrasında petrolde yeniden bir yükseliş görüyoruz. Bu da Merkez bankalarının genişlemeci politikadan sıkılaştırmacı politikaya geçişi için bir etken olarak gözüküyor.
Dolayısıyla perşembe günkü toplantıda Merkez Bankası’ndan bir faiz değişimi beklenmiyor. Tüm piyasa ve ben de aynı şekilde TCMB’nin politika faizini %37 seviyesinde sabit tutacağını düşünüyoruz.
FAİZ ARTIŞI GELİR Mİ?
Bununla birlikte Merkez Bankası'nın özellikle son gelen sanayi üretimi rakamlarını da dikkate alarak biraz daha şahin, açık tonda sıkılaştırma adımlarını devam ettireceğini ve piyasadaki gelişmelere bağlı olarak gerekirse faiz artırımı noktasında da çekinmeden bu adımı atabileceğinin mesajını vereceğini düşünen taraftayım.
Öte yandan Merkez Bankası'nın petroldeki gelişmeleri yakın takip edip eşel mobil sistemine de bir vurgu yapması beklenebilir.
‘PİYASA 3 ANA BAŞLIĞA BAKACAK’
Merkez Bankası'nın faizi değiştirmemesi piyasayı etkilemez. Piyasa şu anda üç ana başlıkta gündemi takip ediyor: 1- Trump açıklamaları 2- Türkiye ve Türkiye'nin bu noktadaki dengesi. Bununla birlikte Türkiye'nin CDS'leri yükselmişti, oradaki kademeli düşüşü takip ediyor. Özellikle İran savaşı ile ilgili Meclis’te kapalı bir oturum gerçekleşecek. Dışişleri Bakanı Hakan Fidan'ın ve Milli Savunma Bakanı Yaşar Güler'in Meclis’te milletvekillerine kapalı oturumda bilgi vermesi bekleniyor. Hangi aşamadayız? Bu tabii ki önemli olacak. Piyasalar bunları takip ediyor olacak.
SAVAŞA DAİR İYİMSER GELİŞMELERLE BİRLİKTE BORSA YENİDEN 14.000 PUANI AŞAR MI?
14.000 puanı görmemiz için biraz zamana ihtiyaç var. Türkiye'nin CDS'leri 260'ın altına düştü ama hala yüksek seyrini koruyor. Ekim 2025'ten bu yana en yüksek seviyesini görmüştü, dolayısıyla orada bir suların durulması gerekiyor.
NATO’nun çok hızlı tepki yeteneği var
Merkez Bankası rezervleri perşembe günü açıklanacak. Merkez Bankası rezervlerinden tahmini hesaplamalara göre savaşın başladığı günden itibaren geçen süre içerisinde 12.5 milyar dolarlık bir çıkış söz konusu ve net rezervler de 100 milyar doların altına gerilemiş durumda.
Dolayısıyla bu noktada endekste 14.000 puan seviyesi şu an için ötelenmiş bir hedef. Bununla birlikte 13.000 puanın üzerinde kalıcı olması için de söylemiş olduğum bu adımların gerçekleşmesi gerekiyor.
BORSADA İKİ FARKLI HEDEF!
Endekste aşağıda 12.600 puan, yukarıda ise 13.100 puanı şu an için bir bant hareketi. Zira borsada açığa satış işlemlerinin 13 Mart'a kadar askıya alınması da endeksteki sert satışların önüne geçen bir diğer etken.
KREDİ VE MEVDUAT FAİZLERİ İÇİN YENİ TAHMİN
Bankalar tarafından bir indirim bekliyor muyuz? Hayır, beklemiyorum. Hatta tam tersi mevduat faizlerinde kademeli yükselişleri görebiliriz. Mevduat tarafında likidite ihtiyacı faiz oranlarını yukarı çekti. Mevduat faizleri %37 seviyelerindeydi. Şu anda %39-41 bandında oranları görüyorum.
Bu da dikkat çekici çünkü Merkez Bankası piyasadaki savaşın başladığı ilk günde hızlı bir karar vererek ağırlıklı ortalama fonlama maliyetini 300 baz puan artırdı ve piyasadaki fazla likiditeyi çekerek kur tarafındaki oynaklığın önüne geçerken ister istemez TL değerlendi. TL'nin değerlenmesiyle birlikte bankalardaki faiz oranlarında paraya olan ihtiyaçtan dolayı yükselişleri beraberinde gördük. Faizler sıkılaşmanın devamı durumunda yükselişine devam edecektir.”